Relacja z Sesji VIII, XXIII Konferencji Polskiego Towarzystwa Farmakoekonomicznego

28 listopada 2025 r., w ramach XXIII Konferencji Polskiego Towarzystwa Farmakoekonomicznego, odbyła się Sesja VIII pt. „Świadczenia oparte o wyroby medyczne – jak je wdrażać do systemu w Polsce”. Sesja, objęta patronatem Izba POLMED, zgromadziła kluczowych decydentów i ekspertów odpowiedzialnych za kształtowanie polityki zdrowotnej oraz finansowanie innowacji medycznych.

W debacie udział wzięli:

  • Maciej Karaszewski – dyrektor Departamentu Lecznictwa w Ministerstwie Zdrowia
  • Dariusz Dziełak – Dyrektor Departamentu Analiz i Innowacji w Narodowym Funduszu Zdrowia
  • dr Katarzyna Kędzior – Kierownik działu Standaryzacji Świadczeń Opieki Zdrowotnej w Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
  • Arkadiusz Grądkowski – prezes Izby POLMED, Członek Zarządu MedTech Europe
  • mec. Katarzyna Czyżewska – Czyżewscy Kancelaria Adwokacka

Sesję moderowali dr Michał Jachimowicz oraz minister Maciej Miłkowski.

System, który działa – ale bez jasnych reguł

Jednym z kluczowych wątków sesji była fragmentaryczność i nieprzejrzystość ścieżek obejmowania wyrobów medycznych finansowaniem publicznym. Dr Katarzyna Kędzior zaprezentowała wnioski z najnowszego raportu AOTMiT, przygotowanego we współpracy m.in. z Izbą POLMED.

„Zidentyfikowaliśmy kilka kluczowych problemów: brak jasnych ścieżek administracyjnych, brak możliwości formalnego inicjowania wniosku przez producentów, nieokreślone ramy czasowe oraz brak jednolitych kryteriów podejmowania decyzji finansowych” – podkreślała dr Katarzyna Kędzior.

Jak wskazano, system finansowania wyrobów medycznych w Polsce funkcjonuje w wielu mechanizmach jednocześnie, ale bez spójnej architektury prawnej – co szczególnie dotyka innowacyjne oraz cyfrowe wyroby medyczne.

Głos płatnika: wyroby medyczne rosną najszybciej

Dyrektor Dariusz Dziełak z NFZ zwrócił uwagę na bezprecedensową dynamikę wzrostu finansowania wyrobów medycznych:

„Między 2022 a 2024 rokiem finansowanie wyrobów medycznych na zlecenie wzrosło ze 1,5 mld do ponad 3 mld zł. Żaden inny rodzaj świadczeń nie zanotował takiej dynamiki” – wskazał dyrektor Dziełak.

Jednocześnie podkreślił specyfikę wyrobów medycznych, które – w przeciwieństwie do kosztów pracy – z czasem tanieją, co powinno być uwzględniane w taryfikacji i decyzjach refundacyjnych.

Stanowisko Izby POLMED: potrzebne „czyste i jasne prawo”

Centralnym punktem sesji było wystąpienie prezesa Izby POLMED, Arkadiusza Grądkowskiego, który wprost wskazał na systemowy problem braku przejrzystości prawa.

„Nie wiadomo, kto może złożyć wniosek, w jaki sposób jest on oceniany, w jakim terminie i jak kończy się decyzja. Dla mnie – jako prawnika – brak jasnych reguł jest potencjalnie korupcjogenny. Potrzebujemy czystego, przejrzystego prawa” – podkreślił prezes Arkadiusz Grądkowski.

Zwrócił on również uwagę na skalę i dynamikę branży wyrobów medycznych – ponad 300 tys. różnych produktów, szybki cykl innowacji i ogromną konkurencyjność, która wymaga zupełnie innego podejścia niż w przypadku leków.

Prezes POLMED jasno zaznaczył, że postulowane zmiany nie są lobbingiem branżowym, lecz działaniem na rzecz pacjentów, bezpieczeństwa systemu i atrakcyjności Polski jako miejsca inwestycji w nowoczesne technologie medyczne.

Ministerstwo Zdrowia: złożoność technologii to realne wyzwanie

Dyrektor Maciej Karaszewski z Ministerstwa Zdrowia wskazał na ogromną heterogeniczność wyrobów medycznych, która utrudnia ich ocenę i regulację:

„To jest ocean technologii – od prostych narzędzi, przez implanty, po systemy oparte na sztucznej inteligencji. Znalezienie jednej metodologii oceny jest wyzwaniem nie tylko dla Polski, ale globalnie”.

Zaznaczył jednocześnie, że jakiekolwiek zmiany muszą być realistyczne organizacyjnie i odpowiednio zaplanowane, ponieważ nie istnieją rozwiązania „bezkosztowe”.

Komentarz moderatora: czas na decyzje systemowe

Minister Maciej Miłkowski zwrócił uwagę na rozproszenie kompetencji w obszarze wyrobów medycznych w administracji publicznej:

„Tam, gdzie jest jedno centrum decyzyjne, system działa sprawniej. W wyrobach medycznych mamy kilka departamentów i brak jednego gospodarza tematu. To utrudnia reformę” – zauważył.

Jednocześnie podkreślił, że inwestycja w kompetencje i struktury administracyjne zwraca się wielokrotnie, a uporządkowanie systemu wyrobów medycznych jest nieuniknione.

Wnioski z perspektywy wyrobów medycznych

Sesja VIII jednoznacznie pokazała, że:

  • wyroby medyczne są najdynamiczniej rozwijającym się segmentem technologii medycznych,
  • obecny system finansowania w Polsce wymaga uporządkowania i zwiększenia przejrzystości,
  • konieczne jest stworzenie jasnych ścieżek inicjowania, oceny i podejmowania decyzji,
  • innowacje – szczególnie cyfrowe – wymagają elastycznych i proporcjonalnych modeli finansowania,
  • dialog administracji z branżą, prowadzony m.in. przez Izbę POLMED, jest kluczowy dla skutecznej reformy.

Izba POLMED deklaruje gotowość do dalszej współpracy z Ministerstwem Zdrowia, AOTMiT i NFZ w celu wypracowania rozwiązań, które zapewnią pacjentom dostęp do nowoczesnych wyrobów medycznych, a systemowi – stabilność, przejrzystość i efektywność.