Jak przyspieszyć dostęp pacjentów do innowacji w ochronie zdrowia? To jedno z kluczowych pytań, które wybrzmiało podczas sesji otwarcia Health Challenges Congress 2026. W dyskusji pomiędzy decydentami a przedstawicielami rynku medycznego wyraźnie podkreślono, że bez lepszej współpracy między sektorem publicznym i prywatnym oraz bez bardziej przejrzystych procedur systemowych trudno będzie realnie skrócić drogę od innowacji do pacjenta.

Branżę wyrobów medycznych w panelu reprezentował Arkadiusz Grądkowski, prezes Izby POLMED i członek zarządu MedTech Europe, który zwrócił uwagę na bariery systemowe utrudniające wdrażanie nowych technologii medycznych w Polsce.

Dostęp do innowacji zaczyna się od procedur

Jednym z najważniejszych dla branży wyrobów medycznych tematów panelu była kwestia czasu potrzebnego na wprowadzenie nowych technologii do systemu świadczeń gwarantowanych. W ocenie przedstawicieli rynku medycznego obecne procedury są zbyt długie i mało przewidywalne.

Prezes Izby POLMED zwrócił uwagę, że w przypadku technologii wyrobowych problem zaczyna się już na etapie formalnym.

Czy wiedzą Państwo, ile czasu trwa tworzenie nowego świadczenia gwarantowanego z unikalną technologią, która nie jest powtarzalna, jest nowoczesna i innowacyjna? I czy są plany, aby wdrożyć termin, w jakim będą oceniane takie nowe wnioski, a także określić, kto może je składać? –  pytał podczas panelu Arkadiusz Grądkowski.

Brak jasno określonych terminów w procesie oceny nowych technologii powoduje, że nawet rozwiązania o udowodnionej skuteczności klinicznej mogą przez długi czas pozostawać poza systemem publicznym. W praktyce oznacza to opóźnienia w dostępie pacjentów do nowoczesnych metod leczenia.

Transparentność procesu decyzji

W trakcie dyskusji pojawił się również wątek przejrzystości procesu oceny technologii medycznych. Z punktu widzenia producentów wyrobów medycznych kluczowe jest nie tylko skrócenie czasu procedowania, ale także większa transparentność całego procesu.

W aktualnej procedurze brakuje terminów na rozpatrzenie wniosku o nowe świadczenie gwarantowane. Upubliczniłbym również informacje o tym, ile trwa ocena świadczeń z wykorzystaniem wyrobów medycznych. Wtedy wiedzielibyśmy, czy pojawiają się zatory w systemie – podkreślił prezes Izby POLMED.

Takie rozwiązanie pozwoliłoby nie tylko lepiej planować rozwój technologii, ale także zwiększyłoby zaufanie między administracją publiczną a sektorem innowacji medycznych.

Branża bierze odpowiedzialność

Jednym z ważnych pytań skierowanych do przedstawicieli rynku była gotowość biznesu do przejścia z modelu sprzedaży technologii do modelu współodpowiedzialności za efekty zdrowotne pacjentów.

W ocenie branży wyrobów medycznych odpowiedzialność za bezpieczeństwo i skuteczność technologii jest już dziś bardzo wysoka, zaczyna się na etapie projektowania produktu, a kończy na rygorystycznych procedurach certyfikacyjnych.

Odpowiedzialność po stronie producentów jest bardzo duża, już samo wdrożenie wyrobu medycznego oznacza ogromne nakłady finansowe oraz bardzo wymagający proces oceny i certyfikacji – wskazał Arkadiusz Grądkowski.

Jednocześnie branża deklaruje gotowość do rozwijania nowych modeli współpracy z systemem publicznym.

Pilotaże technologii jako bezpieczna ścieżka innowacji

Jednym z rozwiązań, które mogłyby przyspieszyć wdrażanie nowych technologii, są programy pilotażowe pozwalające testować ich skuteczność w realnych warunkach klinicznych.

Takie podejście daje płatnikowi publicznemu większe poczucie bezpieczeństwa finansowego, a jednocześnie pozwala szybciej sprawdzić rzeczywiste efekty zdrowotne danej technologii.

Można wprowadzać pilotaże poszczególnych technologii w wybranych regionach. Dzięki temu płatnik miałby poczucie bezpieczeństwa, że za poniesionymi kosztami idzie realny efekt zdrowotny – podkreślił prezes Izby POLMED.

Tego typu rozwiązania są coraz częściej stosowane w wielu europejskich systemach ochrony zdrowia jako sposób na szybkie wprowadzanie innowacji przy jednoczesnym ograniczeniu ryzyka dla budżetu publicznego.

Dane z praktyki klinicznej kluczowe dla rozwoju technologii

Podczas panelu zwrócono również uwagę na rolę danych pochodzących z codziennej praktyki klinicznej. To właśnie dane z rzeczywistego stosowania technologii, tzw. real-world data, pozwalają oceniać długoterminową skuteczność rozwiązań medycznych i rozwijać kolejne generacje technologii.

Dla producentów wyrobów medycznych dostęp do takich informacji ma fundamentalne znaczenie dla dalszego rozwoju innowacji. Jednocześnie wymaga to stabilnych zasad współpracy z systemem publicznym oraz transparentnych metod oceny efektów zdrowotnych.

Wspólny system – wspólna odpowiedzialność

Sesja otwarcia Kongresu Wyzwań Zdrowotnych pokazała, że przyszłość systemu ochrony zdrowia w Polsce zależy od skutecznej współpracy między sektorem publicznym a prywatnym. W obliczu starzenia się społeczeństwa, rosnących potrzeb zdrowotnych oraz dynamicznego rozwoju technologii medycznych dialog między regulatorami a branżą staje się kluczowy.

Z perspektywy sektora wyrobów medycznych szczególnie ważne są trzy elementy:

  • wcześniejszy dialog pomiędzy regulatorami a producentami technologii,
  • bardziej elastyczne ścieżki wprowadzania innowacji,
  • przejrzyste i przewidywalne procedury oceny technologii.

Realizacja tych postulatów mogłaby znacząco skrócić drogę od innowacji do pacjenta. A to właśnie pacjent, jak wielokrotnie podkreślano podczas panelu, powinien pozostawać w centrum systemu ochrony zdrowia.