Panel #FINANSOWANIE podczas konferencji Izby POLMED „Inwestycje w zdrową przyszłość” (21 maja 2025), stał się przestrzenią nie tylko wymiany doświadczeń, ale i konfrontacji systemowych barier z konkretnymi propozycjami ich przezwyciężania. O finansowaniu ochrony zdrowia rozmawiali: Ilona Hibner (Za-ca Dyrektora Dep. Oceny Inwestycji, Ministerstwo Zdrowia), Konrad Korbiński (Dyrektor Dep. Opieki Koordynowanej, Ministerstwo Zdrowia), Jakub Kraszewski (Dyrektor UCK w Gdańsku, Przewodniczący PUSK) oraz Jakub Zaczyk, przewodniczący Rady Izby POLMED, który moderował dyskusję.

Jakub Zaczyk (Izba POLMED): „Wyroby medyczne to nie tylko sprzęt – to inwestycja w system”

Panel rozpoczął się prezentacją Jakuba Zaczyka, który przedstawił działania Izby w zakresie wsparcia członków w pozyskiwaniu funduszy. Wskazał konkretne bariery: krótkie terminy, niejasne kryteria oceny, zbyt niskie limity jednostkowe w konkursach. Podkreślił też realny wpływ Izby na kształtowanie konkursów finansowanych z KPO, FENiKS, Funduszu Medycznego czy FERS.

„Znając specyfikę wyrobów medycznych, potrafimy przewidzieć, które zapisy konkursowe z góry eliminują nowoczesne technologie – i temu przeciwdziałamy”.

Ilona Hibner (Ministerstwo Zdrowia): „Nie ma idealnego wniosku – są dobrze przygotowane projekty”

Ilona Hibner, zastępca dyrektora w Departamencie Oceny Inwestycji Ministerstwa Zdrowia, omówiła proces przygotowania naborów i konkursów na dofinansowanie inwestycji zdrowotnych, opierających się na różnych źródłach finansowania – od Krajowego Planu Odbudowy, przez programy FENIX i FERS, po budżet państwa i fundusz medyczny. Zwróciła uwagę, że każdy z tych programów funkcjonuje w oparciu o inne dokumenty programowe i ustawy, co uniemożliwia ich pełne ujednolicenie.

Ministerstwo, jak podkreśliła, stara się jednak upraszczać dokumentację i kryteria, wyciągając wnioski z poprzednich doświadczeń – jak choćby w konkursach na opiekę długoterminową czy onkologię. Nadchodzący konkurs kardiologiczny w ramach KPO ma mieć uproszczony formularz i bardziej przystępne kryteria, a jego uruchomienie planowane jest tuż po wejściu w życie ustawy o sieci kardiologicznej. Ze względu na ograniczenia czasowe (kwalifikowalność wydatków w KPO kończy się 30 czerwca 2026 r.), wnioskodawcy będą mieli niewiele czasu na przygotowanie aplikacji, a sam konkurs skupi się głównie na zakupie sprzętu.

I. Hibner zapowiedziała również dwa kolejne nabory w ramach funduszu medycznego: do końca czerwca – na modernizację i budowę lotnisk oraz lądowisk dla śmigłowców przy podmiotach leczniczych, a na początku trzeciego kwartału – na wymianę łóżek szpitalnych.

Szczególny nacisk położyła na jakość merytoryczną wniosków, które – jak zaznaczyła – powinny być precyzyjnie opisane nie tylko w formularzu aplikacyjnym, ale także w dokumentach towarzyszących, takich jak studium wykonalności czy program inwestycyjny. To właśnie na ich podstawie dokonywana jest ocena projektów. Kluczowe znaczenie ma także wcześniejszy etap – wniosek o wydanie opinii o celowości inwestycji (IOWISZ), który już na starcie wymaga solidnego przygotowania merytorycznego.

„Chcemy wybrać najlepsze projekty. A jakość merytoryczna musi być widoczna we wniosku – bo tylko na tej podstawie dokonujemy oceny.”

Dużą wagę I. Hibner przywiązała również do edukacji wnioskodawców. Zaleciła dokładne zapoznanie się z dokumentacją naborową i instrukcją wypełniania wniosków, aby uniknąć błędów formalnych czy merytorycznych, które mogą skutkować obniżeniem oceny. Ministerstwo regularnie organizuje webinaria i szkolenia, podczas których szczegółowo omawia zasady konkursów i odpowiada na pytania uczestników. Co więcej – w procesie oceny przewidziane są co najmniej dwa etapy uzupełnień, więc nawet nieidealnie przygotowany wniosek może zostać poprawiony.

„Nie mamy wniosków bezbłędnych. Ale mamy coraz lepiej przygotowanych wnioskodawców – zwłaszcza tych, którzy biorą udział w naszych szkoleniach i webinarach.”

Konrad Korbiński (Ministerstwo Zdrowia): „Inwestycje muszą być zgodne z rolą podmiotów w sieci – bo tylko wtedy będą efektywne dla pacjentów”

Dyrektor Departamentu Opieki Koordynowanej podkreślił znaczenie koordynacji inwestycji zdrowotnych w ramach programów takich jak KPO, Narodowa Strategia Onkologiczna (z budżetem ponad 40 mln zł rocznie na sprzęt) oraz Narodowy Program Chorób Układu Krążenia. Kluczowe – jak zaznaczył – jest określenie ról podmiotów w ścieżce pacjenta, obejmującej podstawową opiekę zdrowotną, specjalistów, szpitale i rehabilitację.

W ramach Krajowej Sieci Kardiologicznej wprowadzana jest uniwersalna ścieżka pacjenta kardiologicznego, wykorzystująca m.in. program „Moje Zdrowie” do koordynacji procesów. Inwestycje powinny wspierać lepszą, szybszą i bardziej kompleksową realizację świadczeń – zawsze w odniesieniu do roli, jaką dany podmiot pełni w systemie ochrony zdrowia.

K. Korbiński wskazał również na istotną rolę branży wyrobów medycznych – jako eksperta w zakresie nowoczesnych technologii diagnostycznych i terapeutycznych. Producenci i dystrybutorzy, dysponujący aktualną wiedzą o możliwościach sprzętowych, mogą realnie wspierać optymalizację procesów, co już dziś jest konsultowane m.in. przez Krajową Radę Kardiologiczną.

„Inwestycje muszą być zgodne z rolą podmiotów w sieci – bo tylko wtedy będą efektywne dla pacjentów”.

K. Korbiński odniósł się również do potrzeby komunikacji z branżą z odpowiednim wyprzedzeniem – zwłaszcza w kontekście planowania produkcji wyrobów medycznych, która wymaga często nawet dwóch lat przygotowań. Wskazał, że w przeszłości brak takiego dialogu powodował nagłe ogłaszanie konkursów (np. na angiografy czy akceleratory), co utrudniało skuteczne przygotowanie zarówno po stronie szpitali, jak i producentów.

Zadeklarował, że w ramach programów długofalowych – takich jak Narodowa Strategia Onkologiczna – Ministerstwo będzie wdrażać trzyletnie plany inwestycyjne i zakupowe, tak aby branża i świadczeniodawcy mogli wcześniej ocenić, w których projektach wziąć udział i jak się do nich przygotować.

„Inwestycja musi pracować dla szpitala, musi pracować dla pacjentów – i tylko wtedy ma sens. Dlatego komunikacja wyprzedzająca jest konieczna i możliwa”.

Jakub Kraszewski (UCK Gdańsk): „Nie inwestujemy, bo jest okazja – inwestujemy, bo mamy plan”

Dyrektor jednej z największych jednostek klinicznych w Polsce podzielił się praktycznym podejściem do zarządzania inwestycjami: selekcja projektów opiera się na potrzebach placówki, nie tylko na dostępności środków.

„Nie bierzemy udziału w projektach, które wyglądają dobrze finansowo, a nie pasują do naszej strategii”.

J. Kraszewski poruszył też temat kryteriów środowiskowych (DNSH) i konieczności uwzględnienia energochłonności sprzętu oraz ekologicznych aspektów w procedurach przetargowych.

Wspólny wniosek: dialog i planowanie

Panel zakończył się optymistycznym akcentem – wyraźną gotowością do współpracy pomiędzy resortem zdrowia, świadczeniodawcami i sektorem wyrobów medycznych. Izba POLMED zadeklarowała dalsze wsparcie merytoryczne i eksperckie w zakresie przygotowania wniosków i dostosowania wyrobów do realnych potrzeb systemu.

„Jako branża wiemy, jakie technologie jutro będą standardem. Chcemy, by system zdrowia wiedział to dziś” – podsumował Jakub Zaczyk.